Geçen haftaki yazımda kur tahmini hususundaki genel düşüncemi ve tahmin için kullanılan yöntemleri anlatmıştım. Bu gün konumuza kaldığımız yerden devam ediyorum.
Türkiye de yaşanan 2001 ekonomik krizi sonrasında reform nitelikli zorunlu bazı önlemler alındı. Bu önlemlerin başında döviz kurunun bir politika aracı olarak kullanıldığı sabit kur uygulaması terk edilerek yerine piyasa arz ve talebine göre belirlenen dalgalı döviz kuru uygulamasına geçildi.
Dalgalı kur rejiminde döviz kurları piyasadaki arz ve talep koşulları tarafından belirlenmektedir.
Döviz kuru belirlemesinde Merkez Bankası’nın nominal veya reel herhangi bir kur hedefi yoktur. Ancak, Merkez Bankasının, finansal düzeni bozucu riskleri azaltmak adına, Türk Lirası’nın aşırı değerlenmesi veya Türk Lirası’nın aşırı değer kaybetmesine karşı önlemler alınması görevidir.
TC Merkez Bankası’na göre döviz arz ve talebini etkileyen başlıca unsurlar şunlardır
- Uygulanan para ve maliye politikaları,
- Ekonomik altyapı,
- Uluslararası gelişmeler,
- Bekleyişler.
Yukarıda da ifade ettiğim gibi Merkez Bankası kendisi doğrudan kur tahmini yapmaz. ABD Doları’na ilişkin kısa ve uzun vadeli tahminleri her ay düzenlediği Beklenti Anketi ile paylaşır.
Bu bağlamda aynı anketlerde katılımcılardan ABD Doları/Türk Lirası kuru yanı sıra Faiz Oranları, Tüketici Enflasyonu (TÜFE), Yıllık Cari İşlemler Dengesi, Yıllık GSYH Büyüme tahminleri ile ilgili sorular sorularak, tahminleri istenir.
Beklenti Anketi, her ay itibarıyla 75 ’i finansal sektör, 12’si reel sektör, 8’i ise profesyonellerden oluşan 95 katılımcıya gönderilmektedir. Anket sonuçları, katılımcıların beklentileri esas alınarak hesaplanır. Anket değerleri ortalamaları ifade eder.
Anket sonuçları Merkez Bankası’nın kurumsal beklenti ve tahminlerini içeren bir gösterge değildir.
Her anket raporunda, katılımcı profiline göre kaç kişinin ankete katıldığı (yanıt verdiği) bir çizelge halinde kamu oyu ile paylaşılır. Aşağıda 2018 Kasım ayı Beklenti Anketini yanıtlayanların çizelgesi yer almaktadır.
KATILIMCI PROFİLİ | YANITLAYAN |
Reel Sektör | 9 |
İşveren Kuruluşları | 2 |
Holdingler | 7 |
Finansal Sektör | 57 |
Bankalar | 37 |
Banka Dışı Finansal Sektör | 20 |
Profesyoneller | 4 |
Öğretim Üyeleri | 2 |
Gazeteciler | 1 |
Diğer Profesyoneller | 1 |
Toplam | 70 |
Anketlere göre döviz kuru beklentileri
Yüzde yüz doğru tahmin yapmanın imkansızlığını örneklerle anlatma ve bir kanaat edinmeniz bakımında TC Merkez Bankası Beklenti Anketlerinde katılımcıların 2018 Şubat, Mayıs, Ekim ve Kasım ayları ortalama ABD Dolar Kuru beklentilerini paylaşmak istedim. Bundan amacım tahminlerin zaman ve koşullara bağlı olarak ne kadar oynak olduğudur.
* 2018 yılı Şubat ayı Beklenti Anketinde katılımcıların 2018 yıl sonu döviz kuru (ABD Doları/Türk Lirası) beklentisi bir önceki anket dönemi olan Ocak ayında 4,1156 lira iken, Şubat ayı anket döneminde 4,0970 liraya geriledi. 12 ay sonrası Döviz kuru beklentisi ise aynı anket döneminde 4,2392 liradan 4,1774 liraya geriledi.
* 2018 yılı Mayıs ayı Beklenti Anketinde katılımcıların 2018 yıl sonu döviz kuru (ABD Doları/Türk Lirası) beklentisi bir önceki anket dönemi olan Nisan ayında 4,22 lira iken, Mayıs ayı anket döneminde 4,4352 liraya yükseldi. 12 ay sonrası Döviz kuru beklentisi ise aynı anket döneminde 4,33 liradan 4,58 liraya yükseldi.
* 2018 yılı Ekim ayı Beklenti Anketinde katılımcıların 2018 yıl sonu döviz kuru (ABD Doları/Türk Lirası) beklentisi bir önceki anket dönemi olan Eylül ayında 6,59 TL iken, Ekim ayı anket döneminde 5,99 TL’ye gerilemiştir. 12 ay sonrası döviz kuru beklentisi ise aynı anket döneminde 7,08 liradan 6,53 liraya geriledi.
* 2018 yılı Kasım ayı Beklenti Anketinde katılımcıların 2018 yıl sonu döviz kuru (ABD Doları/Türk Lirası) beklentisi bir önceki anket dönemi olan Ekim ayında 5,99TL iken, Kasım ayı anket döneminde 5,64 TL’ye gerilemiştir. 12 ay sonrası döviz kuru beklentisi ise aynı anket döneminde 6,53 liradan ve 6,37 liraya geriledi.
(DEVAM EDECEK
Yorumlar kapalı.