Prof. Dr. Sn. Ata Atun, Mağusa’nın, 48 yıldan günümüze henüz hiçbir resmiyet kazandırılmayan ve kendi derin boşluğunda öylece asılı kalan “GAZİ”lik unvanı konusundaki araştırmalarına, şu bilgilerle devam eder:
* * *
“Mağusa kentinin adının “Gazimağusa” olarak Resmi Gazete’de ilk kez yer alış tarihi, 9 Mart 1976.
Mağusa Belediyesi’ne kredi verilmesiyle ilgili olarak Kıbrıs Türk Federe Devleti Bakanlar Kurulu tarafından alınan 9 Mart 1976 tarihli ve 8024 No’lu kararda, ilk kez, Mağusa Belediyesi’nin adı “Gazimağusa Belediyesi” olarak yer almaktadır.
Bundan sonra, içinde, “Gazimağusa” kelimesinin geçtiği resmi yazı 1977 yılında, altında, dönemin Dışişleri ve Savunma Bakanı Vedat Çelik’in imzasının bulunduğu 1091 sayılı karar ama bu karar da Mağusa kentine “GAZİ”lik unvanının verilmesiyle ilgili, değildir.
“Gazimağusa” adının Mağusa kenti ile ilgili coğrafik olarak kullanımı ve resmileşmesi, ilk kez, Başbakan, rahmetlik Mustafa Çağatay başkanlığındaki Bakanlar Kurulu’nun, dönemin İç İşleri Bakanı’nın yaptığı öneri sonrası aldığı Ç87480 sayı ve 17.12.1980 tarihli “Gizli Karar” ile oldu.
Karar, eski adı “Mağusa Körfezi” olan coğrafik bölgenin “Gazimağusa Körfezi” olarak değiştirilmesini içermektedir.
Bu karardan sonra Mağusa kentinin adı, tüm resmi evraklarda “Gazimağusa” olarak kullanılmaya başlanmıştır.
Yaptığım araştırmalarda, kentin adının “Gazimağusa” olarak değiştirilmesine dair bir vatandaş olarak ulaşmamın mümkün olmadığı ‘Çok Gizli Karar’ kapsamında olası bir ‘Bakanlar Kurulu Kararı’ dışında, var olan herhangi bir karar yoktur.”
* * *
Görüldüğü üzere, Mağusamızın “GAZİ”lik unvanı, “yasal olarak var mı yok mu?” ya da “yürürlükte mi değil mi?” sorusunu besleyen o trajikomik bilinmezlikte, Türk mizah yazarı Sn. Aziz Nesin’in “Yaşar Ne Yaşar Ne Yaşamaz” romanındaki ‘Yaşar’ karakterini, aratmıyor hiç!
Ve aslında Mağusalıların “GAZİ”lik unvanı ile usta yazar Sn. Aziz Nesin’in romana (sonra tiyatro oyunu olarak da sahnelendi) taşıdığı “YAŞAR” arasında yalnızca, iki yaş farkı vardır!
Şöyle ki: Mağusa’nın”GAZİ”liği 2 Ocak 1975, Sn. Aziz Nesin’in “YAŞAR”ı ise iki yıl sonra, 1977 doğumlu!
Sonraki yıllarda birçok yeni baskıları da yapılan “Yaşar Ne Yaşar Ne Yaşamaz” romanı ilk kez, 1977 yılında yayınlandı.
Bir yıl sonra (1978) “Madaralı Roman Ödülü”nü de kazanan bu muhteşem eserin öyküsü, özetle şu:
* * *
“Yaşar, kimlik sahibi olamayacağını ilk olarak, hükümet okuluna yazılmak istediğinde öğrenir. Devlet defterinde Yaşar, 1915 Çanakkale’de şehit düşmüştür ve bu yüzden Yaşar’a kimlik verilmez.
Sonrasında devlet, Yaşar’ın, 1935’te Dersim’de tekrar şehit düşmesinde bir yanlışlık bulmaz ve bunun da ötesinde, işine geldiği zaman Yaşar’ı kimliği varmış gibi görür, askere kimliksiz alır, vergi borcunu ödetir vs.
Ve fakat devletin işine gelmediği zamanlarda ise Yaşar, devlet kayıtlarındaki bir ölüden ibarettir…”
* * *
Hani eskiler,
– “Eğri oturup doğru konuşalım” derler ya…
Aynıyla vak-i!
Kaç gündür bilgileri- belgeleriyle yazıyor, anlatmaya çalışıyorum ol naçizane ve soruyorum şimdi etkilisine – yetkilisine ol cümlesine:
– 1975 yılında Mağusamıza verilen “GAZİ”lik unvanının var mı bir farkı (iki yaş küçüğümüz), 1977 doğumlu, ol garibim “YAŞAR”dan?
* * *
Hadi, bir belge daha paylaşayım:
Belge, 20 Ocak 1976 tarihli (Sayı:4) “Kıbrıs Türk Federe Devleti Resmi Gazete”sinden.
Resmi Gazete, Kıbrıs Türk Federe Devleti Kurucu Meclisi’nin aldığı bir kararı, şu cümlelerle duyurur:
* * *
“Kıbrıs Türk Federe Devleti Başkanı, KTFD Kurucu Meclisi’nin 26 Aralık 1975 tarihli birleşiminde alınan aşağıdaki kararı, Anayasa’nın 74’üncü Maddesi gereğince Resmi Gazete’de yayınlamak suretiyle ilân eder.
KARAR NUMARASI 22
14/1975 sayılı Köy İhtiyar Hey’etleri (Değişiklik) Yasası’nın 2. Maddesi ile Fasıl 244 Köy İhtiyar Hey’etleri Kanunu’nun 21. Maddesi’ne eklenen (ç) bendinin verdiği yetkiye istinaden Bakanlar Kurulu’nun Yeni Kasaba, Köy, Mahalle ve Mevki isimleri ile ilgili 12 Ağustos 1975 tarihli ve 7094 numaralı Kararı ekteki listede belirtilen değişikliklerle birlikte, Kurucu Meclis tarafından onaylanır.”
* * *
Nedir onaylanan?
Aynı Resmi Gazete’de yer alan “Kıbrıs Türk Federe Devleti Bölgesi Kent ve Köylerin Yeni ve Eski İsimlerini Gösteren Çizelge”nin 34’üncü sırasından öğreniyoruz ki eski “Mağusa” adı yeni onayla artık, “Gazimağusa” olmuş.
Kentin adı değişti, iyi – güzel de…
Mağusa’nın “GAZİ”lik unvanı onaylandı mı?
Hayır!
* * *
Kıssadan hissesi…
Dedik ya: Mağusalılar olarak ol ahval-i durumumuz, “Yaşar ne yaşar ne yaşamaz”lıktan ibaret!
Perşembe günkü köşe yazımızda, devam etmek üzere…
Yorumlar kapalı.