Kıbrıs Türk Toplu Taşımacılar Birliği Başkanı Beksan Bekir Akandere, ülkemizde toplu taşımacılığın içinde bulunduğu sorunları paylaşarak, çözüm önerilerini aktardı:
Yasalar revize edilmeli… Akandere, toplu taşımacılığın hak ettiği noktaya gelmemesinin birçok sebebi olduğunu ifade ederek, öncelikle sektörde bir devlet politikası uygulanmadığını söyledi. Akandere, yasaların revize edilmesi gerektiğini belirtti.
Akıllı kart sistemi… Taşımacılıkta ‘şirketleşme’ yapısına geçilmesi gerektiğini dile getiren Akandere, “Adaletli, akıllı kart sistemli bir toplu taşıma sistemi kurmak zor değil. Tek havuz bir sistemde, hangi otobüsün nerede olduğu, ne zaman geleceği ve denetimi de daha kolay olur.” dedi.
Otobüsler neden yenilenemiyor?… Başkan Akandere, devlet tarafından uzun vadeli, düşük faizli kredi imkanı sağlanmıyorsa otobüslerin yenilenemeyeceğini dile getirerek, imkan sağlanması durumunda eski otobüslerin piyasadan çekileceğinin görüleceğini ifade etti.
“Eylül 2023’ten beri artış yapılmadı!” Toplu taşımacılık ücretlerini devletin belirlediğini anımsatan Başkan Akandere, 2023 Eylül’den bu yana, ücretlerde artış olmadığını ancak asgari ücretin, mazot fiyatının, araç sigortalarının ve dövizin oldukça yükseldiğini kaydetti.
Emine Gül ÖZER
Kıbrıs Türk Toplu Taşımacılar Birliği Başkanı Beksan Bekir Akandere, KIBRIS TV’de yayınlanan ve Eda Alisinanoğlu’nun hazırlayıp sunduğu ‘Kıbrıs’ta Sabah’ adlı programa katılarak toplu taşımaya yönelik önemli açıklamalarda bulundu.
Ülkedeki toplu taşımadaki eksikliklere dikkat çeken Akandere, yasaların revize edilmesi, geliştirilmesi ve ihtiyaçlara yönelik cevap verilmesi gerektiğinin altını çizdi.
Akandere, toplu taşımacılığın çok fazla sorunu olduğu, bunları ifade etmekten bıkmadıklarını ama bunları çözmek için kendileri kadar ilgili yöneticileri de adım atmaya beklediklerini ifade etti.
“Toplu taşımayı geliştirmek için bölmek yerine birleştirmek gerekir. Bugün ciddi uzun vadede politikalar ortaya koymak gerekir.” ifadelerini kullanan Akandere, toplu taşımada ‘şirketleşmeye’ geçilmesini önerdi.
“Toplu taşımacılık hak ettiği noktaya taşınmadı”
Beksan Bekir Akandere, geçmiş yıllardan bugüne gelindiğinde toplu taşımacılıktaki gereksinimlerin çok fazla değiştiğini belirterek, “Eski dönemde kimsede bireysel araba yoktu, ihtiyaç duyulan bir toplu taşımacılık sistemi ve geliri vardı. Toplu taşımacılık hak ettiği noktaya kendini taşıyamadı, bu anlamda doğru düzgün bir devlet politikası da olmadı.” ifadelerini kullandı.
Toplu taşımanın çok önemli bir sosyal gereksinim olduğunu ve toplu taşımacılığın gelişmiş olduğu ülkelerin, çağdaş normlara uygun ülkeler olduğunu aktaran Akandere, “Bu bağlamda hak ettiğimiz noktada değiliz. Toplu taşıma, bireysel veya bir noktadan bir noktaya taşımacılıktan öte, kurum kuruluşların ihtiyaçlarını karşılayan, özel okullara, personellere, turizm alanına da hizmet eden bir yapı. Kendi içinde de çeşitliliğe ayrılıyor. Yasaların revize edilmesi, geliştirilmesi ve ihtiyaçlara yönelik cevap verilmesi gerekiyor. Kendimizi bu noktada geliştirmek ve toplu taşımacılığın gelişmesi alanında yetersiz kalıyoruz. Biz bu toplu taşımacılık sektörünün içinde sadece oyuncularız ancak bu filmin fragmanı ve yönetmeni bizler değiliz. Yönetmenlik yapan kişilerin hızlı bir şekilde, yasaları güncellemesi gerekiyor.” dedi.
“Bugünü kurtaralım mantığında bakılmamalı”
Toplu taşımayı geliştirmek için bölmek yerine birleştirmek gerektiğini savunan Akandere, “Bugün ciddi uzun vadede politikalar ortaya koymak gerekir. Bugünü kurtaralım mantığında bakılmamalı. Dünyanın neresine giderseniz gidin, ilk hedef kitle üniversite öğrencileridir. Toplu taşımacılık bundan fayda sağlamayacaksa eğer, verimli bir şekilde kendini idame etmesi ve gelir elde etmesi mümkün değildir. O anki çözümü kendi içinde sadece üniversiteye izin vererek çözüyorsak, bu sorundur.” şeklinde konuştu.
Akandere, bir şirketleşme modeliyle herkesin hizmet alabileceği bir yapıya geçilmesi gerektiğini belirterek, “bir isim bir ad koyarak, adaletli, akıllı kart sistemi ile çalışan bir toplu taşıma organizasyonu yapmak zor değil. Ancak biz söylemekten ve sonuca ulaşamamaktan bıktık. Halk da haklı, hizmet alamadığı veya alıp da kalite görmediğinde şikayetler başlıyor. Toplu taşımacılığı geliştirmek zor değil, yeter ki istek olsun. Toplu taşımacılığın ihtiyacı olan şu anda güzergah taşımacılığıdır. Ülkede toplu taşımacılığın olduğunu ispatlayacak olan budur. Her noktaya temas edebilmeli. Bunu yapmak zor değil, ancak yapılamıyor. Bunun sebebi biz değiliz. Hayata geçse, biz de memnun olacağız. Kalite gelecek, verimlilik arz edecek.” ifadelerini kullandı.
“Durak sistemi yok”
Belli belediyelerin otobüs taşımacılığı yaptığına vurgu yapan Akandere, belediyelerin taşımacılık yapmasını doğru bulmadığının altını çizerek, “belediye bu noktada bir görev üstlenecekse, düzenlemede, denetlemede görev üstlenmelidir. Sosyal devlet anlayışı içerisinde olmalı her şey. Engellilerimize, yaşlılarımıza, emeklilerimize ücretsiz hizmet sunulsun. Bu noktada enerji harcasalar ve sistemi buna yöneltseler olması gereken zaten budur. Türkiye’de toplu taşımacılık Kooperatifleşmeye yönlendirildi ve tek havuz sistemine geçildi. Saatleri belli, çizelge belli, belediye de denetlemesini yapıyor.” dedi.
En büyük sorunlardan birinin ise, duraklar olduğunu, hangi aracın hangi saatte nerede olacağının belli olmaması üzerine körüklü otobüslerin de sorun teşkil ettiğini kaydeden Akandere, “Durak sistemi bizde mevcut mu? Nerede doğru düzgün durak var? Bu noktada Girne Belediyesi’ni tebrik ederim. En azından iyileştirmeye gidiyor. Durak dışı durmak meslektaşlarımızı da sıkıntıya sokuyor. Belli saatlerde neyin nereden geçeceği belli olsa, her şey düzene oturur. İşini doğru yapmaya imkan verilmeyen bir ortam var burada.” ifadelerini kullandı.
“Eylül 2023’ten beri artış yapılmadı!”
Toplu taşımacılık ücretlerini, toplu taşımacıların belirlemediği vurgusunu yapan Akandere, “Devlet denetimi içerisinde 50/2000 Yolcu, Eşya Taşıma Denetim Yasası nezdinde var olan bir yapıya ait. Burada da çoktan revize edilmesi gereken maddeleri var. Buna ücretler de dahil. 2023 Eylül’den bu yana, toplu taşımacılık ücretinde bir artış olmadı. Ama çok kez talep edildi. 2024 Şubat’tan beri toplu taşımacılığa artış talep ediyoruz. Gerekçeleri bellidir, asgari ücret yükselmesi, dövizin artması, mazotun fiyatının yükselmesi, araç sigortalarında fiyat artışı… Biz 2024 Eylül’den beri bunlara rağmen artış almadık.” dedi.
Şehir içi taşımacılığının şu an 35 TL olduğunu aktaran Akandere, “bir aracın içerisine 20 kişi girdiğini düşünün 20 kişiden 700 TL eder. Şehir içinde, bu trafikte harcadığı saat cabası. Peki, asgari ücrete göre bir adamın günlüğü ne kadar? Bu seferi kaç defa yapabilir? Verimli bir fiyatlandırma mı bu? Bu şartlarda bu aracın bu fiyatlarla yenilenmesi mümkün mü? Bunları sorgulamamız lazım.” ifadeleri dikkat çekti.
Akandere, toplu taşımacılığın daha verimli ve daha ucuz olması için politikaya, maliyetleri kısmaya ve birleşmeye ihtiyaç olduğunu kaydederek, “Her artışta müşteri kaybediyoruz. Yaşamak için de yüzde 80 oranında bir artışa ihtiyaç var şu an. Güney’de taşımacılık “ucuz” diyorlar, ama Güney şu an şirketleşmeye gitti, teşvik alıyor. Bizde bu düzen yok. Biz gidip özel kredi çıkartıyoruz, ipotek gösteriyoruz, bir şeyler yapmaya çalışıyoruz.” şeklinde konuştu.
“Sektör yalnız bırakılıyor”
Akandere, fiyatlandırmaların kilometre bazında yapıldığını ifade ederek, “12,17 kapsamında ayrı fiyat, 18,23 – 24,27 kapsamında ayrı fiyatlandırma var. Şehir içi 35 TL bu bir gerçek. Bunun artık sadece İzin Kurulu’nun uhdesinde bir onayla değil, otomasyon sistemiyle şekillenmesi gerekiyor ki bu durum uzamasın. Makas o kadar açıldı ki, bugün gelecek artış kamuoyunda ciddi bir etkiye sebep olacak. Sektör yalnız bırakılıyor.” dedi.
“Pazartesi Milli Eğitim Bakanı’yla görüşeceğiz”
Okul taşımacılığı kapsamında özel okulların önlemini çok önceden aldığını ve sözleşmelerini de yaptığını aktaran Akandere, “Açılan, açılacak özel okullar ve devlet okulları var. Pazartesi günü Sayın Milli Eğitim Bakanımızla bir ön görüşmemiz var. Sabah erken saatlerde oraya katılacağız ve şartlarımızı ortaya koyacağız. Ben inanıyorum ki, iyi çerçevede bu konuları çözeceğiz. Fiyat unsurunu, artışını okulun açıldığı günden beri geçerli kılınacağına inancım tamdır.” dedi.
“Okul öğrenci otobüslerinin yenilenmesi adına ithalinde 12 yıllıktan 18 yıllığa çıkartma gibi bir kararımız oldu ve bunun talebini yaptık.” ifadeleriyle konuşmasına devam eden Akandere, sözlerine şöyle devam etti:
“Ne kadar geç olsa da hükümet yetkililerimiz bunu onayladı. Elimizdeki imkanları iyi bilmek lazım. Uzun vadeli, düşük faizli bir kredi imkanı sağlanmıyorsa okul otobüsleri için, alım gücünü daha iyi artıracak hamlelerin yapılması lazım. Eski 70-80 modellerle iş yapmak yerine, çevreye duyarlı, klimalı, düzgün bir otobüsle hizmet verme imkanı sağladı bu durum bize. Maliye kanadına şunu öneriyoruz, faiz farkı fonu destekli, düşük faizli, uzun vadeli kredi imkanı sağlayabilir. Daha önce sağlandı, çok da memnun kaldık. Dolayısıyla ilk 6 ay ödeneksiz bir şekilde meslektaşlarımıza böyle bir imkan sağlanmasıyla, eski otobüslerin de piyasadan çekildiğini göreceksiniz. Yeter ki imkan verilsin.” şeklinde konuştu.
Yorumlar kapalı.