Kansızlık, tıp dilinde ‘anemi’ olarak adlandırılıyor. Vücutta organ ve dokulara oksijen taşımak için gerekli miktarda sağlıklı kırmızı kan hücresi sağlanamadığı zaman kansızlık durumu ortaya çıkıyor. Dolaşımda bulunan kırmızı kan hücrelerinin miktarında azalma olduğunda kansızlık meydana gelir. Okul öncesi çocuklarda oldukça fazla rastlanan kansızlık, dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 24,8’ini etkiliyor. Çocuk yaş grubunda dünya genelindeki yüzde 47 oranında anemi geliştiği tahmin ediliyor. Ciddi sağlık problemlerine yol açabilen ve demir, folik asit, B12 vitamin eksikliği ile ortaya çıkan kansızlığın, bazı besin ve gıdalar ile desteklenirse tedavi edilebilmesi mümkün.
Anemi yani halk arasında bilinen adıyla kansızlık; demir, folik asit ve B12 vitamin eksikliği ile ortaya çıkan önemli bir sağlık sorunudur. Aşırı yorgunluk, halsizlik, iştahsızlık, baş ağrıları gibi semptomlar kansızlığın en önemli belirtilerindendir. Tedavi edilmediği sürece daha ciddi sağlık problemlerine neden olan kansızlığa iyi gelen besinler bu durumun önlenmesinde oldukça etkilidir. Hayvansal gıdalar, C vitamini, B12 vitamini içeren gıdalar kansızlığa iyi gelmektedir. Kansızlığa ilaç olan besinleri tüketerek sağlıklı bir yaşam sürebilirsiniz
Demir eksikliği hamile ve emziren annelerde daha sık görülüyor. Günlük olarak erkekler için 8 mg, kadınlar için 18 mg, hamilelik sürecinde gereksinim artacağı için günlük 27 mg, emzirme döneminde ise 18 mg demir alınması gerekiyor. Bu gereksinim bebek ve çocuklarda ise 1-3 yaş arasında 7 mg, 4-6 yaş arasında 10 mg oluyor.
KANSIZLIK NEDEN OLUR?
– Kansızlık demir eksikliği, B12 ve B19 gibi vitamin eksikliklerine bağlı gelişebileceği gibi kanser, böbrek hastalığı, crohn gibi iltihabı hastalıklardan dolayı da meydana gelebilir.
– Uygulanan yanlış diyetler, et tüketmemek, hazır gıdalarla beslenmek demir eksikliği anemisine yol açmaktadır.
– Çay, kahve gibi kafein içeren içeceklerin tüketiminin fazla olması, etin kavrularak veya fırında fazla pişirilmesi, sosis, salam gibi işlenmiş besinlerin sık tüketilmesi de kansızlığa neden olmaktadır.
KANSIZLIK BELİRTİLERİ NELERDİR?
İnsan hayatını olumsuz etkileyen kansızlık belirtileri aneminin tipine, ciddiyetine ve kanama, mide ülser, adet problemleri veya kanser gibi altta yatan sağlık problemlerine göre değişiklik gösterir. Altta yatan sorunların spesifik belirtileri genellikle kansızlığa bağlı belirtilerden önce fark edilebilir. Vücut aynı zamanda kansızlığa bağlı erken belirtileri telafi etme konusunda olağanüstü bir yeteneğe sahiptir. Kansızlık hafifse veya uzun bir süre içerisinde yavaş bir şekilde gelişirse, herhangi bir semptom fark edilmeyebilir. Birçok anemi tipinde ortak olan semptomlar şunları içerir:
Bitkinlik, halsizlik ve güçte kayıp
Yeme bozuklukları
Cilt renginde solgunlaşma
Baş ağrıları
Bayılma
Sinirli ruh hali
Konsantrasyon bozukluğu
Ciltte kuruluk
El ve ayaklarda uyuşukluk
Kulaklarda hafif ağrı
Dudakta kuruluk, yaralar
Tırnakların kırılması
Saçlarda dökülme
Dinlenme sonrası bile hissedilen yorgunluk
Devamlı hasta olma durumu
Güçsüz bağışıklık sistemi
Soğuğa karşı dayanıklılık gösterememe, üşüme
Kolay yorulma ve enerji kaybı
Özellikle egzersizle olan alışılmadık derecede hızlı ya da düzensiz kalp atışı
Nefes darlığı
Göğüs ağrısı
Baş ağrısı
Baş dönmesi
Ciltte solukluk
Bacaklarda kramplar
Uykusuzluk
KANSIZLIĞA NE İYİ GELİR?
Kırmızı kan hücreleri (alyuvarlar) dokulara oksijen taşır. Demir eksikliği durumunda vücut kırmızı kan hücrelerindeki oksijen taşıyan protein hemoglobini yeterince üretemez. Yani vücudun hemoglobin üretebilmesi için demire ihtiyacı vardır. Hemoglobin üretilemezse dokular ve kaslar çalışabilmek için yeterince oksijen alamaz. Bu da yaygın bir sorun olan demir eksikliği anemisine yol açar. Aneminin nedenleri farklı olsa da en yaygın olanı demir eksikliği anemisidir. Demir içeren besinlerden tüketmek kansızlık sorununa iyi gelir.
Anemi bağışıklık sistemini zayıflatır ve bu nedenle kişi enfeksiyonlara ve inflamatuar hastalıklara daha yatkın haldedir. Yeterli C vitamini dozu bağışıklık sistemini güçlendirir ve aynı zamanda demirin emiliminde yardımcı olur. C vitamini ihtiyacını karşılamak için portakal yemek ya da her gün bir bardak limon suyu içmek iyi olur.
Ispanak, kereviz, hardal yeşili ve brokoli gibi yeşil sebzelerde bulunan yüksek miktarda klorofil iyi bir demir kaynağıdır. Ispanakları çiğ olarak tüketmekten ziyade pişirilmesi daha doğrudur. Çünkü çiğ ıspanağın içeriğindeki oksalik asit vücutta demir emilimini engelleyebilir. Taze pancar veya nar suyu, harika kan yapıcı ve kan temizleyici olarak işlev görür. Pancar folik asit bakımından da zengindir. Susam tohumu, özellikle de siyah susam tohumu demir alımını arttırmanın iyi bir yoludur.
KANSIZLIĞI ÖNLEYEN BESİNLER
C vitamini demir emilimini arttırmaya yardımcı olur. Demir desteği alındığında 1 bardak taze portakal suyu içmek emilimi arttırmak için faydalı olabilir. Demir kaynaklı besinlere ek olarak öğünlerin yanı sıra bol yeşillik tüketmeli ve kalsiyumdan zengin besinler ara öğünlerde tercih edilmelidir.
Kansızlığa iyi gelen besinleri şu şekilde sıralayabiliriz; kırmızı et, hindi, tavuk, somon, ton balığı, soya fasulyesi, tofu, kuru bakliyatlar, ceviz, fındık ve badem gibi yağlı tohumlar, börülce, bezelye, fasulye ve yeşilbiber, yumurta, pekmez, tahin, kuru meyveler, taze meyveler (portakal, kavun, çilek, dut, muz gibi), yeşil yapraklı sebzeler, ciğer, ısırgan otu, üzüm, dut, aslanpençesi, kereviz ve ıspanaktır.
KANSIZLIĞA İYİ GELEN YİYECEKLER NELERDİR?
Tahıllı Besinler
Pirinç, buğday, çavdar, mısır ve yulaf kansızlığa iyi gelir.
Demir İçeren Besinler
Kırmızı et türleri, ıspanak, pazı, pekmez, balık, elma, tavuk ve yeşil yapraklı sebzeler.
Baklagiller
Nohut, mercimek, iç bakla, kuru fasulye ve barbunya.
Deniz Ürünleri
Hamsi, sardalya, uskumru, istiridye, karides, midye, ton balığı, balık yağı ve somon.
Sebzeler
Genellikle yeşil yapraklı sebzeler, kuşkonmaz, brokoli, bezelye, yeşil biber.
Meyveler
Karadut, böğürtlen, çilek, portakal, yaban mersini, muz ve frenk üzümü.
Kuru Yemişler
Fındık, ceviz, badem, kuru üzüm, kuru incir ve kuru erik kansızlığa iyi gelen besinler arasındadır.
KANSIZLIĞIN DOĞAL İLACI: PEKMEZ
Kansızlık için ideal bir besin olan keçiboynuzu pekmezi demir bakımından zengindir. Aynı zamanda dut ve üzüm karşımı pekmez, yüksek oranda B12 ve demir içermektedir. Bu bağlamda kansızlığa iyi gelen besinler arasında yer alır.
Yorumlar kapalı.